Richard R. Schrock — amerykański chemik, laureat Nagrody Nobla w chemii (2005)

Richard R. Schrock — amerykański chemik, laureat Nagrody Nobla 2005 za przełomową metatezę; profesor MIT, członek NAS i AAAS, twórca innowacji w chemii organicznej.

Richard Royce Schrock (ur. 4 stycznia 1945 r.) jest amerykańskim profesorem chemii. W 2005 roku otrzymał Nagrodę Nobla z chemii za przełomowe prace związane z reakcjami metatezy (szczególnie w chemii organicznej), które umożliwiły opracowanie wydajnych i selektywnych katalizatorów metatezy olefin. Nagrodę w 2005 r. podzielił z nim Yves'em Chauvinem i Robertem H. Grubbsem — Chauvin opisał mechanizm reakcji, Schrock opracował dobrze zdefiniowane katalizatory na bazie molibdenu i wolframu, a Grubbs rozwijał katalizatory na bazie rodu, bardziej odpornych i szerzej stosowanych w syntezie.

Wykształcenie i kariera naukowa

Profesor Schrock urodził się w Bernie, w Indianie, i uczęszczał do Mission Bay High School w San Diego, w Kalifornii. W 1967 roku uzyskał tytuł licencjata na Uniwersytecie Kalifornijskim w Riverside, a w 1971 roku tytuł doktora na Uniwersytecie Harvarda. Na Harvardzie był studentem J.A. Osborna. W latach 1971–1972 odbył staż pod kierunkiem Lorda Jacka Lewisa na University of Cambridge. W 1972 roku rozpoczął pracę badawczą dla George'a Parshalla w Stacji Doświadczalnej E. I. du Pont de Nemours and Company w Wilmington w Delaware. W 1975 roku dołączył do wydziału Massachusetts Institute of Technology, a w 1980 roku został profesorem. Obecnie zajmuje stanowisko Frederick G. Keyes Professor of Chemistry na MIT.

Badania i znaczenie naukowe

Schrock zasłynął z opracowania i scharakteryzowania dobrze zdefiniowanych kompleksów metal‑karbenowych (alkylidenów) molibdenu i wolframu, które okazały się niezwykle skutecznymi katalizatorami do reakcji metatezy olefin. Dzięki jego pracom metateza przestała być tylko ciekawostką teoretyczną i stała się narzędziem szeroko stosowanym w chemii organicznej, syntezie leków, chemii materiałów i w produkcji polimerów. Charakterystyczne dla tzw. „katalizatorów Schrocka” są specyficzne ligandy i struktury, które umożliwiają wysoką aktywność i kontrolę nad przebiegiem reakcji.

Znaczenie prac Schrocka można podsumować następująco:

• Umożliwienie wydajnej, selektywnej i przewidywalnej metatezy olefin w warunkach laboratoryjnych i przemysłowych.
• Wprowadzenie do syntezy nowych metod konstrukcji wiązań podwójnych i cyklicznych struktur organicznych.
• Wpływ na rozwój materiałów polimerowych i procesów przemysłowych, w tym syntez złożonych cząsteczek biologicznie aktywnych.

Wyróżnienia i członkostwa

Schrock jest członkiem wielu prestiżowych instytucji naukowych, m.in. American Academy of Arts and Sciences oraz National Academy of Sciences. Został wybrany do Board of Overseers of Harvard University w 2007 roku. Do najważniejszych wyróżnień należy oczywiście Nagroda Nobla w dziedzinie chemii (2005). Jego prace są szeroko cytowane, a on sam otrzymał również liczne nagrody i profesury honorowe za wkład w chemię organometaliczną i katalizę.

Wybrane publikacje i wkład dydaktyczny

Schrock opublikował wiele artykułów badawczych opisujących struktury i właściwości kompleksów metal‑karbenowych oraz ich zastosowania w metatezie. Jako profesor na MIT prowadził zajęcia i seminaria z zakresu chemii organometalicznej oraz mentorował doktorantów i młodszych naukowców, przyczyniając się do rozwoju kolejnych pokoleń badaczy w tej dziedzinie.

Życie prywatne

Ożenił się z Nancy Carlson w 1971 roku i ma dwoje dzieci, Andrew i Erica. Nancy Schrock pracuje jako Thomas F. Peterson, Jr. Conservator of Special Collections dla Bibliotek MIT. Rodzina mieszka w Winchester, Massachusetts.

Pytania i odpowiedzi

P: Jaki zawód wykonuje Richard Royce Schrock?

P: Kiedy się urodził?

P: Za co otrzymał Nagrodę Nobla w 2005 roku?

P: Gdzie Profesor Schrock chodził do szkoły średniej?

P: Gdzie uzyskał tytuł licencjata?

P: Kto był jego profesorem na Uniwersytecie Harvarda, gdy uzyskał tytuł doktora?

P: Gdzie obecnie pracuje Richard Royce Schrock?

Szukaj według litery