Robert Anthony De Niro (ur. 17 sierpnia 1943 r.) - amerykański aktor, aktor głosowy, reżyser i producent. Do jego najbardziej znanych filmów należą Mean Streets (1973), Ojciec chrzestny: Część II (1974), Taksówkarz (1976), Łowca jeleni (1978), Casino (1995), Jackie Brown (1997), Poznaj rodziców (2000), Silver Linings Playbook (2012), Joker (2019) i The Irishman (2019).
Życie i początki kariery
Robert De Niro urodził się w Nowym Jorku. Jego rodzice związani byli ze środowiskiem artystycznym — ojciec był malarzem i rzeźbiarzem, matka z kolei zajmowała się teatrem i poezją. De Niro już od młodości interesował się aktorstwem; kształcił się m.in. w słynnych szkołach aktorskich i pod kierunkiem nauczycieli związanych z tzw. metodą aktorską (method acting), co wpłynęło na jego styl pracy i dbałość o wiarygodność kreacji.
Kariera filmowa i styl aktorski
Debiutował na ekranie w latach 60., a prawdziwy przełom nastąpił w latach 70., kiedy na stałe związał się z reżyserem Martinem Scorsese. Współpraca De Niro i Scorsese zaowocowała wieloma klasycznymi filmami kina amerykańskiego i stworzeniem kilku ikonicznych ról. Charakterystyczne dla De Niro jest głębokie przygotowanie do postaci — często zmieniał wygląd, głos i sposób poruszania się, aby jak najbardziej wczuć się w grany charakter.
Wybrane ważniejsze filmy i role
- Mean Streets (1973) — wczesna współpraca z Martinem Scorsesem, która zwróciła uwagę krytyków;
- Ojciec chrzestny: Część II (1974) — rola młodego Vito Corleone przyniosła mu pierwszego Oscara (aktor drugoplanowy);
- Taksówkarz (1976) — kultowa kreacja, jeden z najbardziej rozpoznawalnych filmów lat 70.;
- Łowca jeleni (1978) — dramat wojenny, kolejny ważny tytuł w jego filmografii;
- Wściekły byk (Raging Bull) (1980) — rola boksera Jake'a LaMotta, za którą otrzymał Oscara dla najlepszego aktora;
- Goodfellas (1990) i Casino (1995) — kolejne znaczące projekty z udziałem De Niro w reżyserii Scorsese;
- Poznaj rodziców (Meet the Parents, 2000) — pokazujący wszechstronność aktora w komedii;
- Silver Linings Playbook (2012) oraz Joker (2019) — przykłady późnych, mocnych występów De Niro w różnorodnych rolach;
- The Irishman (2019) — ponowna współpraca z Scorsesem, film będący podsumowaniem długiej drogi aktora.
Reżyseria i działalność producencka
Poza aktorstwem De Niro pracował także jako reżyser i producent. Wyreżyserował m.in. A Bronx Tale (1993) oraz The Good Shepherd (2006). Jest współzałożycielem i członkiem firm producenckich, a także współinicjatorem festiwalu filmowego Tribeca, powołanego po atakach z 11 września 2001 roku w celu ożywienia kulturalnego i gospodarczego dzielnicy Tribeca w Nowym Jorku.
Nagrody i wyróżnienia
Robert De Niro jest laureatem wielu prestiżowych nagród. Wyróżniają się w jego dorobku dwa Oscary: za rolę drugoplanową w Ojcu chrzestnym: Część II oraz za kreację w Wściekłym byku. Poza Oscarami otrzymał także liczne inne nagrody i nominacje przyznawane przez krytyków, organizacje branżowe i festiwale filmowe. Jego wkład w kino jest powszechnie doceniany i wywierający duży wpływ na kolejne pokolenia aktorów.
Życie prywatne i spuścizna
De Niro jest postacią publiczną aktywną nie tylko artystycznie, ale też gospodarczym i społecznym — poprzez projekty producenckie i inicjatywy kulturalne. Prywatnie był związany z kilkoma partnerkami i ma dzieci z różnych związków. Jego kariera, obejmująca ponad pół wieku pracy, uczyniła go jednym z najważniejszych i najbardziej rozpoznawalnych aktorów w historii kina, symbolem intensywnego, poświęconego rzemiosłu aktorskiego podejścia do ról.
Gdzie warto zacząć przygodę z jego filmami
Dla osób zaczynających poznawanie twórczości De Niro warto sięgnąć po kilka kluczowych tytułów: Ojciec chrzestny: Część II, Taksówkarz, Wściekły byk, Mean Streets i Casino. Pokazują one zarówno początki jego kariery, jak i dojrzałe, pełne niuansów kreacje.
