Karol VII Francuski (22 lutego 1403 – 22 lipca 1461) był królem Francji od 1422 roku aż do śmierci. Pomimo formalnego prawa do tronu, w początkowym okresie panowania jego pozycja była słaba: Karol VI Francuski i polityczne porozumienia z Anglią (najważniejszym z nich był Traktat z Troyes z 1420 r.) sprawiły, że Dauphin został praktycznie pominięty w sukcesji, a dużą część kraju kontrolowali Anglicy i ich sojusznicy.

Koronacja i rola Joanny d'Arc

Stan rzeczy zmienił się w 1429 roku: po udanym odparciu oblężenia Orléans i serii zwycięskich kampanii, prowadzonych przy udziale Joanny d'Arc, Karol został koronowany na króla w katedrze w Reims (17 lipca 1429). Działania Joanny zainspirowały i zjednoczyły stronników króla, co miało kluczowe znaczenie dla odbudowy jego autorytetu.

Utrata i odzyskiwanie terytoriów

Początkowo Karol miał pod kontrolą jedynie ograniczone obszary wewnątrz Francji (m.in. centralne rejony wokół Bourges), podczas gdy znaczna część północy i zachodu kraju znajdowała się pod wpływem Anglii lub sojuszu Burgundii. Burgundia przez długi czas była potężnym graczem na francuskiej scenie politycznej i współpracowała z Anglikami, co osłabiało pozycję Karola. Przełom nastąpił m.in. dzięki pojednaniu z księciem Burgundii (Traktat z Arras, 1435), które odcięło Anglię od ważnego sojusznika.

Organizacja państwa i armii

W latach następnych Karol VII przeprowadził szereg reform, które umocniły władzę królewską: zreformował administrację i finanse, wspierał rozwój skarbu królewskiego oraz utworzył stałe formacje wojskowe — tzw. compagnies d'ordonnance — co można uznać za zalążek stałej armii królewskiej. Dzięki temu Francja odzyskała przewagę w kolejnych kampaniach militarnych.

Los Joanny i polityczne konsekwencje

Joanna d'Arc została schwytana w 1430 roku podczas walk (przy Compiègne), sprzedana Anglikom przez Burgundczyków i osądzona w Rouen na procesie proangielskim. Skazana za herezję, została spalona na stosie w 1431 roku. Król Karol VII nie podjął skutecznych działań, by ją ocalić; w 1456 roku odbył się jednak post factum proces rehabilitacyjny, który unieważnił wyrok z Rouen.

Koniec Wojny Stuletniej i dziedzictwo

Wojna stuletnia zakończyła się de facto w 1453 roku bitwą pod Castillon — podczas panowania Karola VII Francja odzyskała niemal wszystkie swoje terytoria, a Anglikom pozostały tylko niewielkie enklawy, przede wszystkim wokół portu Calais. Pod koniec panowania Karol VII pozostawił Francję politycznie wzmocnioną: scentralizowaną władzą królewską, sprawniejszą administracją i silniejszym, lepiej zorganizowanym wojskiem.

Karol VII zmarł 22 lipca 1461 i został sukcesyjnie zastąpiony przez syna, Ludwika XI. Jego panowanie uważa się za kluczowy okres przejściowy, który pozwolił Francji wyjść z długotrwałego kryzysu i wejść na drogę konsolidacji państwa nowożytnego.