Rzeka Bhavani jest główną rzeką w regionie Kongu Nadu w Tamil Nadu w Indiach. Jest to druga co do długości rzeka w Tamil Nadu i jeden z ważniejszych dopływów rzeki Kaveri. Bhavani ma źródła we wzgórzach Nilgiri w paśmie Zachodnich Ghatów. Część górnego biegu wchodzi na obszar Parku Narodowego Silent Valley w Kerali, po czym rzeka płynie z powrotem na terytorium Tamil Nadu i ostatecznie łączy się z Kaveri w pobliżu miasta Bhavani w okręgu Erode. Bhavani ma długość około 217 km (135 mil) i jest rzeką całoroczną.
Zlewnia i użytkowanie wód
Dorzecze rzeki obejmuje około 0,62 mln ha (620 000 ha; około 6 200 km², czyli ≈2 400 mil²) i obejmuje tereny trzech stanów: Tamil Nadu (około 87% zlewni), Kerala (9%) oraz Karnataka (4%). Rzeka jest w dużej mierze wykorzystywana do celów rolniczych — około 90% dostępnej wody jest przeznaczane na nawadnianie upraw. Przepływ Bhavani zależy w dużej mierze od monsunu, a systemy irygacyjne i zapory regulują dostępność wody w okresach suchych.
Zapory i infrastruktura
Najważniejszą budowlą hydrotechniczną na rzece jest zapora Bhavanisagar (znana też jako Lower Bhavani Dam) położona w okręgu Erode, Tamil Nadu. Jest to jedna z największych tam ziemnych na świecie. Najważniejsze parametry:
- długość korony: 8 km (około 5,0 mil);
- wysokość: 40 m (ok. 131 stóp);
- pełny poziom zbiornika (FRL): około 120 stóp (≈37 m);
- pojemność zbiornika: około 32,8×10⁹ ft³ (≈930×10⁶ m³).
Zapora służy głównie retencji wody do nawadniania, ale pełni też rolę w kontroli powodzi i lokalnych projektach gospodarki wodnej.
Na rzece działa także mniejsza tama Kodiveri w pobliżu Gobichettipalayam w zachodnim Tamil Nadu. Kodiveri i otaczające je tereny są popularne jako miejsca wypoczynku i turystyczne (w okolicy znajdują się wodospady i skalne formacje), a sama tama pełni funkcję irygacyjną dla okolicznych pól.
Znaczenie ekologiczne i gospodarcze
Bhavani ma duże znaczenie dla rolnictwa regionu Kongu Nadu i stanowi ważne źródło wody dla miast i wsi. Górne odcinki rzeki, w tym fragmenty na obszarze Parku Narodowego Silent Valley, mają też wysoką wartość przyrodniczą — zapewniają siedliska dla wielu gatunków flory i fauny związanych z wilgotnymi lasami górskimi. Jednocześnie intensywne wykorzystanie wody do nawadniania, regulacje przepływu przez zapory i sezonowe wahania opadów wpływają na stan ekosystemów rzecznych oraz na dostępność wody w okresach suszy.
Turystyka i punkty zainteresowania
Rejon Bhavani oferuje kilka miejsc atrakcyjnych dla turystów: zbiornik Bhavanisagar (możliwości wędkowania i rekreacji), tama Kodiveri i pobliskie wodospady oraz malownicze fragmenty wzgórz Nilgiri i Parku Narodowego Silent Valley. Miasta i miasteczka w dolinie rzeki stanowią także ośrodki lokalnej kultury i handlu rolnego.
Podsumowując, rzeka Bhavani jest kluczowym nurtem wodnym zachodniej części Tamil Nadu: od źródeł w Nilgiri poprzez obszary chronione i intensywnie użytkowane tereny rolnicze, aż po wielkie zapory, które regulują jej przepływ i dostarczają wodę do nawadniania tysięcy hektarów upraw.