Czas środkowoafrykański (CAT), znany również jako czas standardowy Afryki Południowej (SAST) w Afryce Południowej, to strefa czasowa w Afryce, która jest 2 godziny do przodu w stosunku do uniwersalnego czasu koordynowanego (UTC+2). Jest to ten sam czas, co czas wschodnioeuropejski (EET) w zimie i czas letni środkowoeuropejski (CEST) w lecie. W tej strefie czasowej nie stosuje się czasu letniego, ponieważ znajduje się ona w pobliżu równika.

Kraje i terytoria używające CAT

  • Botswana
  • Burundi
  • Demokratyczna Republika Konga (część wschodnia)
  • Eswatini (dawniej Suazi)
  • Lesotho
  • Malawi
  • Mozambik
  • Rwanda
  • Republika Południowej Afryki (SAST)
  • Zambia
  • Zimbabwe

Główne miasta w strefie CAT

  • Johannesburg, Republika Południowej Afryki
  • Pretoria, Republika Południowej Afryki
  • Cape Town, Republika Południowej Afryki
  • Harare, Zimbabwe
  • Lusaka, Zambia
  • Maputo, Mozambik
  • Gaborone, Botswana
  • Lilongwe, Malawi
  • Kigali, Rwanda

Dlaczego brak czasu letniego?

W większości krajów używających CAT nie stosuje się zmiany czasu na letni. Powodem jest położenie blisko równika lub w strefie tropikalnej, gdzie długość dnia i nocy nie zmienia się znacząco w ciągu roku, więc przesuwanie zegarów nie przynosi istotnych korzyści energetycznych ani praktycznych.

Uwagi praktyczne i konwersje czasu

  • Offset: CAT = UTC+2. Przykład konwersji: 12:00 UTC = 14:00 CAT.
  • Względem czasu w Ameryce Północnej: gdy w Nowym Jorku jest 08:00 (zależnie od sezonu: EST/EDT), w strefie CAT będzie to zwykle 14:00–15:00 (różnica 6–7 godzin w zależności od DST w USA).
  • Demokratyczna Republika Konga: kraj ten rozciąga się na dwie strefy czasowe — zachodnia część używa UTC+1, wschodnia (w której obowiązuje CAT) — UTC+2.
  • Bazy danych stref czasowych (IANA): przykładowe identyfikatory to Africa/Johannesburg, Africa/Harare, Africa/Lusaka, Africa/Maputo, Africa/Blantyre, Africa/Gaborone, Africa/Kigali, Africa/Bujumbura.

Historia i zastosowanie

Czas środkowoafrykański jest używany głównie ze względów administracyjnych, handlowych i komunikacyjnych. W krajach południowej i centralnej Afryki stosowanie jednej, stałej strefy ułatwia planowanie transportu, handlu międzynarodowego i współpracy regionalnej. Nazwa „Central Africa Time” bywa używana zamiennie z lokalnymi określeniami (np. SAST w RPA), lecz wszystkie oznaczają ten sam offset UTC+2.

Praktyczna wskazówka

Planując spotkania międzynarodowe, warto zawsze podać czas zarówno w lokalnej strefie (np. CAT), jak i w UTC oraz sprawdzić, czy druga strona znajduje się w kraju stosującym czas letni — to zapobiegnie pomyłkom związanym z przesunięciami sezonowymi.